Categorie: Ecologie – Ecology

Slakkenwel en slakkenwee

Een tijdje geleden vertelde ik al over de enorme slakken-invasie in onze tuin afgelopen zomer. En het lijkt nog niet voorbij… Deze winter mochten de (knoppen van) de sneeuwklokjes en de dwergirissen er al aan geloven. (Inderdaad, ondanks verschillende stemmen die mij in de richting van woelmuizen stuurden, bleven de slakken het meest verdacht, vooral toen ik ontdekte dat alle aangevreten planten de bekende slijmsporen vertoonden.)

Ook de sneeuwroem had dit jaar nauwelijks bloemen (ook van de bladtopjes was gegeten), en heel even werd er zelfs geknabbeld aan de blaadjes van speenkruid en bosanemoon.

Allium ursinum | Daslook - Ramsons
Allium ursinum | Daslook - Ramsons

Maar intussen blijkt die slakkeninvasie ook een positief gevolg te hebben: Lees verder “Slakkenwel en slakkenwee”

Ecologisch tuinieren heeft zo zijn nadelen…

Eén van die nadelen is, dat je na verloop van jaren steeds minder ‘onkruid’ in je tuin vindt.
Nee, daarmee bedoel ik niet alleen, dat er steeds minder planten zijn die jij als onkruid beschouwt. Er groeien namelijk ook steeds minder planten van de soorten die de gemiddelde, niet-ecologische tuinier onkruid noemt.

Dat zevenblad bij mij niet ‘wil’, heb ik al eerder verteld
Lees verder “Ecologisch tuinieren heeft zo zijn nadelen…”

Diervriendelijke Pesticides? – II – Wildlife-friendly Pesticides?

(to English text)

Neem-olie

Het verhaal van Neem is niet zo negatief als dat van pyrethrines eergisteren.
De Neem-boom, Azadirachta indica, is een loofboom die oorspronkelijk uit Azië afkomstig is. In India is hij al van oudsher bekend als een geneeskrachtige plant, en de interesse ervoor in het westen is de laatste jaren heel erg toegenomen.
Voor de mens en voor gewervelde dieren lijkt de olie weinig toxisch (al is er wat voorbehoud voor het medicinaal gebruik van de olie bij kinderen.)

Bombus pascuorum | Akkerhommel - Common carder bumblebee

Maar naast het gebruik in de geneeskunde wordt de olie ook veel toegepast als insecticide. De olie wordt aangeprezen als een breedspectrum insecticide, en natuurlijk zit daar dan meteen ook het probleem. Het product is inderdaad helemaal niet selectief.
Lees verder “Diervriendelijke Pesticides? – II – Wildlife-friendly Pesticides?”

Diervriendelijke pesticiden? – I – Wildlife-friendly Pesticides?

(To English text)

Het idee voor de poll die ik gisteren postte, ontstond toen ik in ‘Collins Wildlife Gardening‘ van Stefan Buczacki een hoofdstukje las met als titel: ‘Does organic mean wildlife-friendly?’

De auteur wijst er in dat hoofdstuk op, dat heel wat zogenaamd ‘natuurlijke’ pesticiden eigenlijk buitengewoon onselectief zijn, en dat anderzijds de claims zogezegd ‘veilige’ natuurlijke pesticiden nauwelijks onderzocht zijn.

Anthocharis cardamines | Oranjetip - Orange Tip

Ik heb me daarom eens verdiept in een aantal bekende ‘natuurlijke’ pesticiden. Lees verder “Diervriendelijke pesticiden? – I – Wildlife-friendly Pesticides?”

Vuurwants – Firebug

Pyrrhocoris apterus | Vuurwantsen - Firebugs
Pyrrhocoris apterus | Vuurwantsen - Firebugs
(to English text)

In onze voortuin, vooral in de strook vlak voor het huis, krioelt het van de vuurwantsen. Op een zonnige dag heb je er op minder dan geen tijd een honderdtal geteld.
Toen ik ze vorig jaar aantrof terwijl ze van een heerlijk hapje kruisspin aan het genieten waren, ging ik op zoek naar wat vuurwantsen zoal eten.
En hoewel vuurwantsen af en toe wel een dierlijk hapje niet versmaden, zijn het toch vooral vegetariërs met – zo leerde ik tenminste vorig jaar – een duidelijke voorliefde voor zaden van lindebomen.
Ik bleef me dus afvragen wat die vuurwantsen zo massaal vlak voor de zuidgevel van ons huis kwamen zoeken. Ik trof ze immers vooral bij de westelijke helft van die gevel aan. En nu staan er wel lindes in de buurt, maar die groeien op de oostgrens van ons perceel.

Maar afgelopen weekend was het raadsel opgelost:
Lees verder “Vuurwants – Firebug”

Inheems? Uitheems? En wat dan nog? – Native? Exotic? So what?

(To English translation)

Salix caprea - Boswilg - Goat willow
Salix caprea - Boswilg - Goat willow
(De foto’s bij dit stukje zijn allemaal inheemse planten die spontaan in mijn tuin zijn terechtgekomen.)
 
Begin vorige week postte Town Mouse een berichtje met als titel ‘Native? Exotic? Invasive? Say what?’, en Onderdenappelboom sloot de week af met de vraag ‘Wat is Eco?’. Begin deze week had Jan het dan weer over wat een ecologische tuin voor hem precies betekent.

En dat brengt me ertoe even te willen vertellen wat ‘inheems’ en ‘uitheems’ voor mijn tuinieren betekent…

Want waar het in de VS vrij simpel is om een onderscheid te maken tussen ‘inheems’ en ‘exoot’…

Exotics are plants that didn’t grow here before the white settlers arrived.

…ligt dat voor Europa niet zo eenvoudig.

Lees verder “Inheems? Uitheems? En wat dan nog? – Native? Exotic? So what?”

De Kempen in al zijn verscheidenheid – The diversity of the Campine

(to English translation)

Kempen, Campine.  Foto: QbiT, Creative Commons Licentie
Kempen, Campine. Foto: QbiT, Creative Commons Licentie
Het landschap en de bodem van dorp in de Kempen waar ik opgroeide voldoet in grote mate aan het clichébeeld dat waarschijnlijk velen van de Kempen hebben: zand, zand, zand… heide, stuifduinen en vennen, dennenbossen.

Toen ik ruim 12 jaar geleden verhuisde naar het huis waar ik nu woon, moest ik dat beeld enigzins bijstellen. Was die bodem in mijn tuin echt zandgrond? Die bodem waar ik hier en daar laagjes groene klei in terugvond, die ik tot worstjes kon kneden, die op sommige plaatsen na hevige regenval zelfs bijna zompig aanvoelt?

Lees verder “De Kempen in al zijn verscheidenheid – The diversity of the Campine”

Prijs voor morgen en overmorgen…

Logo Prijs voor de toekomstige GeneratiesHet is met niet zoveel tamtam gepaard gegaan als de verkiezing van de ‘website van het jaar 2008’, maar gisteren werden de winnaars bekend gemaakt van de Grote Prijs voor de toekomstige Generaties 2008.
Hiermee wil de Stichting voor de toekomstige Generaties initiatieven in het licht stellen die er in geslaagd zijn om duurzame ontwikkeling een plaats te geven in het dagelijks leven. De stichting bekroont twee initiatieven, één aan Nederlandstalige, één aan Franstalige zijde.

Voor Vlaanderen werd de Laureaat Ecopower, een coöperatie die groene energie levert en die ik in een eerder artikel al noemde.

Aan Franstalige zijde ging de prijs naar Soleil Vert, ook een coöperatie die actief is op het domein van milieuvriendelijk bouwen, en gespecialiseerd is in milieuvriendelijke isolatie van gebouwen en de plaatsing van warmteuitwisselaars.

De prijzen? Nee, geen formidabel bedrag in Euro’s, maar een promotiefilmpje over het project in kwestie.
(Ook de laureaten, Ecolife en rederij Ishtar in Vlaanderen en VAP (vriendelijk anders pendelen) en Locale Kyotoplan Watermaal-Bosvoorde aan Franstalige kant (die twee laatste initiatieven komen uit Brussel-Hoofdstedelijk gewest, vandaar hun – ook – Nederlandstalige naam). Die filmpjes kan je bekijken op de site van de Stichting voor de Toekomstige Generaties.

Gewone krulzoom en milieuvervuiling

Gewone krulzoom - Paxillus involutusSinds een paar jaar zie ik elk jaar gewone krulzomen (Paxillus involutus) opduiken in de tuin. Elk jaar vind ik ze op een andere plek. Twee jaar geleden vond ik ze vooral aan de voet van de beuken, die vlak achter het huis staan. Vorig jaar stonden ze een stukje zuidelijker, in de schaduw van de eik die naast het huis staat.
En dit jaar vind ik ze in de voortuin, zo’n dertig meter van de groeiplaats van twee jaar geleden vandaan, en toch ook alweer zo’n vijftien meter opgeschoven tegenover vorig jaar.

Gisteren schreef ik al over de soms dodelijke reactie die kan optreden na het eten van deze paddenstoel, vandaag gooi ik het over een heel andere boeg.

De krulzoom en de bomen… meer over mycorrhiza

Lees verder “Gewone krulzoom en milieuvervuiling”

Diervriendelijke planten

Dit bericht is deel 1 van 3 in de reeks Een diervriendelijke tuin
Smaragdlangsprietmot - Adela reaumurella
Smaragdlangsprietmot – Adela reaumurella

Afgelopen vrijdag vertelde ik over een aantal bevindingen van het BUGS-project, dat onderzocht welke kenmerken van stadstuinen bijdragen tot een grotere diversiteit van het dierenleven.
Laat ik vandaag even onder de loep nemen, welke planten een tuin extra aantrekkelijk maken voor dieren (ongewervelde dieren).

Met uitheemse planten trek je weinig insecten of andere diertjes aan?

Hoe graag ik het BUGS onderzoek ook zou aangrijpen om het tuinieren met inheemse wilde planten aan te moedigen, toch is dat niet nodig om een diervriendelijke tuin te creëren. In het BUGS-project zaten naast tuinen met uitsluitend ‘exoten’ ook enkele ‘heemtuinen’. Noch het totale aantal diertjes in een tuin, noch het aantal soorten binnen een groep (het aantal slakkensoorten, het aantal keversoorten, het aantal bijensoorten…) bleek positief of negatief te worden beïnvloed door de aanwezigheid van meer of minder inheemse plantensoorten in een tuin. Een recent Duits onderzoek, waarin men speciaal voor dit doel een aantal percelen met uitsluitend in- dan wel uitheemse soorten beplantte, kwam overigens tot een identieke conclusie.

Lees verder “Diervriendelijke planten”